JASO MA, MA2, MB: đọc ô JASO T 903 trên nhãn để chọn đúng nhớt
JASO MA, MA2, MB là các cấp phân loại theo tiêu chuẩn JASO T 903 dành cho nhớt động cơ xe máy 4 thì. Chúng không xếp hạng nhớt “tốt” hay “kém”, mà cho biết đặc tính ma sát của nhớt, từ đó quyết định nhớt có hợp với bộ ly hợp ướt hay không. Bài viết này hướng dẫn đọc đúng ô JASO trên nhãn chai: ký hiệu nào cần tìm, ô mã dầu có ý nghĩa gì và đối chiếu với sách hướng dẫn xe ra sao.
Phần so sánh nhớt cho xe số và xe tay ga đã có tại bài nhớt xe số và xe tay ga khác nhau thế nào; phần giới thiệu chung về JASO có tại bài tiêu chuẩn JASO dành cho xe máy là gì.
JASO T 903 ra đời để giải quyết vấn đề gì?
JASO là Tổ chức Tiêu chuẩn Ô tô Nhật Bản. Theo tài liệu JASO do Suzuki công bố, tiêu chuẩn JASO T 903 được thiết lập năm 1998 như một tiêu chuẩn riêng cho nhớt xe máy 4 thì. Lý do: nhớt ô tô độ nhớt thấp, ma sát thấp có thể gây trượt ly hợp và hư hại mặt răng hộp số trên xe máy, nơi một lượng nhớt bôi trơn cùng lúc động cơ, hộp số và ly hợp ướt.
Năm 2006, cấp MA được chia thành MA1 và MA2. Phiên bản hiện hành là JASO T 903:2023, do Hội Kỹ sư Ô tô Nhật Bản (JSAE) phát hành tháng 3/2023, áp dụng cho nhớt động cơ xăng 4 thì của xe máy.
JASO MA, MA2, MB khác nhau ở chỉ số ma sát
Nhớt được thử nghiệm ma sát ly hợp và cho ra ba chỉ số: chỉ số ma sát động (DFI), chỉ số ma sát tĩnh (SFI) và chỉ số thời gian dừng (STI). Khoảng giá trị đo được quyết định nhớt thuộc cấp nào:
| Cấp JASO T 903 | Mức ma sát | Ý nghĩa khi chọn nhớt |
|---|---|---|
| MA | Nhóm ma sát cao | Dành cho động cơ có ly hợp ướt; nhà cung cấp có thể ghi MA hoặc ghi phân nhóm MA1/MA2 |
| MA1 | Thấp hơn MA2, vẫn thuộc nhóm MA | Thuộc nhóm MA |
| MA2 | Cao nhất trong nhóm MA | Thuộc nhóm MA, đáp ứng xe được chỉ định MA |
| MB | Ma sát thấp | Chỉ dùng cho mẫu xe được nhà sản xuất chỉ định |
Tài liệu JASO do Suzuki công bố cảnh báo rõ: nếu dùng nhớt MB cho động cơ được chỉ định MA, ly hợp có thể bị trượt.
Ngoài ma sát, JASO T 903:2023 còn yêu cầu gì?
Nhiều người nghĩ JASO chỉ nói về ma sát. Thực tế, phiên bản 2023 đặt thêm các giới hạn lý hóa, trong đó có mục tiêu bảo vệ bộ xúc tác khí thải. Một số chỉ tiêu theo tổng hợp của Lubrizol:
| Chỉ tiêu | Giới hạn (JASO T 903:2023) |
|---|---|
| Tro sulfat | Tối đa 1,2% khối lượng |
| Phốt pho | 0,08–0,10% khối lượng |
| Bay hơi NOACK | Tối đa 15% khối lượng |
| Độ nhớt HTHS | Tối thiểu 2,9 mPa·s |
| Độ nhớt ở 100°C sau thử cắt (cấp xW-40) | Tối thiểu 12,0 mm²/s |
Phiên bản 2023 cũng cập nhật phép thử ma sát ly hợp với vật liệu ma sát và dầu chuẩn mới, đồng thời gắn yêu cầu tính năng động cơ với cấp API mới nhất.
4 bước đọc ô JASO MA, MA2, MB trên nhãn chai
- Tìm dòng “JASO T 903” và cấp phân loại. Ô JASO thường nằm ở mặt sau chai, gần cấp API. Ghi lại chính xác ký hiệu: MA, MA1, MA2 hay MB.
- Xem ô mã dầu. Sách hướng dẫn Honda Wave RSX FI minh họa nhãn JASO gồm hai phần: “Mã dầu” và “Phân loại dầu”. Theo tài liệu Suzuki, nhà cung cấp tự thử nghiệm theo tiêu chuẩn, nộp báo cáo cho JASO và ghi cấp đã báo cáo lên bao bì theo định dạng quy định. Một ô JASO đầy đủ cả mã dầu và cấp phân loại là dấu hiệu đọc nhãn cần tìm.
- Đối chiếu với sách hướng dẫn xe. Ví dụ: sách hướng dẫn Honda Wave RSX FI yêu cầu JASO T 903 MA; sách hướng dẫn Honda Vision (NSC110CBF) ghi cấp MB. Mỗi mẫu và đời xe có thể khác, hãy tra đúng sách của xe bạn.
- Đọc JASO cùng SAE và API. JASO đúng nhưng SAE hoặc API sai vẫn chưa đạt. Sách Wave RSX FI còn lưu ý: dùng API SJ hoặc cao hơn, ngoại trừ loại có nhãn “Energy Conserving” hoặc “Resource Conserving”. Cách đọc các ký hiệu này có tại bài cách đọc và hiểu các thông số dầu nhớt.
Sách xe ghi MA, chọn MA2 được không?
Được. MA1 và MA2 là hai phân nhóm của MA, nên nhớt ghi MA2 thuộc nhóm MA mà sách xe yêu cầu. Điều cần tránh là chiều ngược lại: dùng nhớt MB cho xe chỉ định MA. Với xe được chỉ định MB, nguyên tắc an toàn nhất vẫn là dùng đúng cấp hãng xe ghi trong sách.
Nhớt Power Up theo cấp JASO
Hai sản phẩm 4 thì tổng hợp toàn phần của Power Up được tách riêng theo cấp JASO. Thông tin dưới đây lấy từ nhãn sản phẩm:
| Sản phẩm | JASO | SAE | API | Dung tích |
|---|---|---|---|---|
| Power Up 4T Fully Synthetic | MA2 | 10W-40 | SN | 800 ml |
| Power Up 4T Fully Synthetic Scooter | MB | 10W-40 | SN | 800 ml |
Lưu ý: nếu sách xe ghi độ nhớt khác 10W-40 (ví dụ 10W-30), hãy liên hệ tư vấn để được đối chiếu theo điều kiện sử dụng thực tế trước khi chọn.
Câu hỏi thường gặp
JASO MA2 có tốt hơn JASO MB không?
Không thể so “tốt hơn”. MA2 có ma sát cao, hợp ly hợp ướt; MB có ma sát thấp, dành cho mẫu xe được nhà sản xuất chỉ định. Mỗi cấp đúng với một kiểu xe.
Chai chỉ ghi “JASO MA” mà không ghi MA1 hay MA2 có sao không?
Không sao. Theo tài liệu JASO do Suzuki công bố, nhà cung cấp có thể ghi MA hoặc ghi phân nhóm. Nhớt ghi MA vẫn đáp ứng xe được chỉ định MA.
Chai nhớt không có ô JASO có dùng cho xe số được không?
Không nên. Thiếu thông tin JASO thì không có căn cứ đối chiếu đặc tính ma sát với yêu cầu của xe có ly hợp ướt.
Nhớt 2 thì ghi JASO FC có liên quan đến MA, MB không?
Không. Nhớt 2 thì dùng hệ phân loại JASO riêng (FB, FC, FD) và không thay thế cho nhớt động cơ 4 thì.
Cần đối chiếu cấp JASO cho xe hoặc cho tiệm?
Gửi cho đội ngũ Power Up tên xe, đời xe hoặc ảnh trang thông số dầu trong sách hướng dẫn, chúng tôi sẽ đối chiếu cấp nhớt phù hợp. Tư vấn trực tiếp: 0984904110. Giá và chính sách áp dụng theo nhà phân phối khu vực; tiệm sửa xe và đại lý vui lòng liên hệ để nhận báo giá.
Nguồn tham khảo: Tài liệu tiêu chuẩn JASO T 903 do Suzuki công bố (suzuki.ca); JSAE – JASO T 903:2023 “Motorcycles – Four-stroke cycle gasoline engine oils”; Lubrizol360 – JASO MA và “An Introduction to the New JASO T903:2023”; Sách hướng dẫn sử dụng Honda Wave RSX FI và Honda Vision NSC110CBF (Honda Việt Nam, cdn.honda.com.vn); thông tin nhãn sản phẩm Power Up.
